نخست وزیر ترکیه و امیر قطر نیز امروز (پنجشنبه 4 سپتامبر 2008) به رئیس جمهوری فرانسه می پیوندند تا در کنفرانس مشترکی با پرزیدنت بشار اسد، پیرامون پیشبرد صلح با اسرائیل و تلاش برای کاهش بحران و تنش در خاورمیانه به رایزنی بپردازند.
پرزیدنت نیکلا سرکوزی روز گذشته (چهارشبنه) برای انجام یک دیدار رسمی دو روزه وارد دمشق شد و به انزوای چندین ساله سوریه در صحنه بین المللی پایان بخشید.
سوریه در شرائطی به این دستآورد بزرگ سیاسی نائل می شود که حکومت ایران در مرحله انزوای فزاینده ای در صحنه جهانی قرار گرفته و در همان حال که مرتبا زبان به تهدید نظامی می گشاید و از به راه انداختن جنگ جهانی سوم سخن می گوید، به شدت نگران است که روسیه را نیز از دست بدهد و دولت مسکو منافع حیاتی ایران را قربانی داد و ستد سیاسی خود با دولت های غربی کند.
این نگرانی از جمله از آنجا سرچشمه می گیرد که روسیه به صورتی آشکار از تکمیل پروژه نیروگاه اتمی بوشهر و راه اندازی آن شانه خالی می کند و این امر را به عنوان یک تک خال برنده برای معاملات بعدی با ایالات متحده و کشورهای اروپائی در دست خود نگاه می دارد.
آگاهان سیاسی می گویند: حضور رئیس جمهوری فرانسه، امیر قطر و نخست وزیر ترکیه به طور هم زمان در دمشق، پایان بخش انزوای سیاسی طولانی و عمیق رژیمی است که هنوز به طور رسمی در فهرست "محور شرارت" ایالات متحده قرار دارد و در حالی که از میان دیگر رژیمهای موجود در این لیست، کوبا با کنار رفتن فیدل کاسترو عملا از گردونه خارج شده و کره شمالی بر سر برنامه های اتمی خود در حال مبادله و معامله با ایالات متحده است، با خروج سوریه از انزوای سیاسی، جمهوری اسلامی ایران در این فهرست تنها می ماند و موقعیت بین المللی آن، به موازات بحران اقتصادی کشور و لرزان شدن موقعیت سیاسی رژیم و بالا گرفتن اختلافات بر سر انتخابات ریاست جمهوری، وخیم تر می شود.
سوریه به سه علت عمده در محور شرارت قرار گرفت:
1) دولت دمشق با این ادعا که علیه موجودیت اسرائیل فعالیت می کند و حافظ منافع عربی و فلسطینی است، همه سازمانهای تروریستی فلسطینی مخالف صلح را در خاک خود جای داد و با آن که مرام حزب بعث سوریه با دین اسلام هیچ نزدیکی ندارد و دخالت اسلام در سیاست را مردود می داند، سوریه با حکومت ایران در این راستا به همکاری پرداخت. مرام حزب بعث بر پایه ناسیونالیسم (ملی گرائی) عربی استوار است و هیچ مرام دیگری را که متفاوت از آن باشد بر نمی تابد.
در ماههای اخیر مرتبا گزارشهائی انتشار می یابد که به موجب آنها سوریه قصد دارد دفاتر سازمانهای ترور در آن کشور را ببندد.
در روزهای اخیر شایع شد که خالد مشعل رهبر سیاسی حماس از سوریه به سودان نقل مکان کرده است. ولی این گزارش تکذیب شد.
جامعه بین المللی و از جمله ایالات متحده و اروپا، برچیدن دفاتر سازمانهای ترور در سوریه را یکی از شرائط اصلی برای باز پذیرفتن آن کشور در دامان جهانی می دانند.
2) دخالت های نظامی و تخریبی سوریه در لبنان و حضور نیروهای نظامی سوری در آن کشور و نقش سوریه در قتل رفیق الحریری (نخست وزیر وقت لبنان) یکی دیگر از علل انزوای آن کشور بود که دولت پرزیدنت بشار اسد برای رفع آن به تلاش گسترده ای دست زده است.
3) عدم آمادگی سوریه برای صلح با اسرائیل، و به موازات آن حمایت از حزب الله در لبنان یکی دیگر از علل انزوای سیاسی سوریه در جامعه جهانی بود.
از هنگامی که بشار اسد گفتگوهای غیرمستقیم صلح با اسرائیل را آغاز کرد، عملا راه بازگشت خود به آغوش جامعه بین المللی را هموار ساخت.
با این همه، یگال پالمور سخنگوی وزارت امور خارجه اسرائیل روز گذشته (چهارشنبه) از کشورهای اروپائی خواستار شد در روابط خود با سوریه جانب احتیاط را رعایت کنند و درهای کشورهای خود را به سرعت و هم زمان به روی سوریه نگشایند، بلکه بر سوریه فشار آورند که از همه مواضع پیشین خود به طور کامل و واضح دست بردارد. پالمور این ارزیابی را عنوان کرد که دگرگونی در رفتارهای سوریه در صحنه بین المللی تا کنون جزئی بوده و عملا می توان گفت که سیاست های عمده آن کشور تغییری نکرده و از این رو سوریه هنوز به مرحله ای پای نگذاشته که شایسته استقبال در جامعه بین المللی باشد.
پرزیدنت بشار اسد در مصاحبه تلویزیونی روز گذشته خود تاکید کرد که در روابط نزدیک با جمهوری اسلامی ایران تغییری نخواهد داد. بلکه می خواهد پلی بین جهان غرب و حکومت ایران باشد.
اسد درگذشته نزدیک نیز چند بار پیشنهاد کرده بود بین کشورهای غربی و حکومت ایران میانجیگری کند. ولی دنیای غرب که می تواند مستقیما با ایران تماس بگیرد، نیازی به این دلالی ندارد.
آگاهان سیاسی حضور امیرقطر در همآیش بزرگ سیاسی امروز (پنجشنبه) در دمشق را نشان آن می دانند که اعراب می خواهند سوریه را وادار سازند از حکومت ایران دوری جوید.
تهدیدهای نظامی فرماندهان سپاه پاسداران علیه کشورهای عرب و اقدامات ایران در جزیره ابوموسی و یک سلسله امور دیگر موجب بحرانی تر شدن روابط ایران با کشورهای عرب و از جمله دولت مصر شده است.
سخنگوی وزارت خارجه اسرائیل روز گذشته (چهارشنبه) گفت: سوریه همچنان از سازمانهای ترور جانبداری می کند و با ادامه حمایت از گروههای تروریستی حماس و حزب الله، به دخالت خشونت بار در این زمینه ادامه می دهد.
پرزیدنت نیکلا سرکوزی در پایان گفتگوهائی که روز گذشته با پرزیدنت بشار اسد داشت، به او پیشنهاد کرد که با یاری فرانسه، مذاکرات صلح با اسرائیل را به صورت مستقیم درآورد. رئیس جمهوری فرانسه همچنین تاکید کرد که سوریه می تواند با استفاده بر نفوذ خود در ایران، دولت تهران را متقاعد سازد از یاغیگری نسبت به جامعه جهانی دست بردارد و برای پایان بخشیدن به برنامه های اتمی خود، با خواست بین المللی همکاری کند.
